Verlies PvdA lijkt onvermijdelijk
Verkiezingen zijn cyclisch, dus als je de ene verkiezing wint dan is de kans groot dat een partij enkele jaren later een deel van de winst kwijt zal raken. Zeker als de partij regeert of in het college zit, gaat die wetmatigheid op. In 2006 won de PvdA fors en groeide van negen naar twaalf zetels in de gemeenteraad. Dit jaar kreeg de PvdA al een gevoelige tik van de kiezer tijdens de Europese verkiezingen en ook de aanstaande gemeenteraadsverkiezingen lijken weinig goeds te gaan brengen voor de sociaaldemocraten.
NF7TH5QDC7Q5
Door Jeroen van Kleef
De samenstelling van de huidige raad is bij de vorige raadsverkiezingen in maart 2006 tot stand gekomen. De PvdA won toen flink en ging van negen zetels in 2002 naar twaalf van de negenendertig zetels in de huidige raad. Het grote verschil met toen zijn de landelijke peilingen van de PvdA. In maart 2006 haalde de PvdA de hoogste peilingscijfers sinds Joop den Uyl. De partij stond op 60 zetels en dat is een schril contrast met nu. In de laatste peiling van Synnovate komt de PvdA niet verder dan negentien zetels. De lage peilingen en het feit dat de sociaaldemocraten in de regering en het college zitten, zorgen voor een onmogelijke taak voor lijsttrekker Frank de Vries. De enige hoop lijkt de trouwe Groningse PvdA-aanhang die de partij de laatste zestien jaar niet in de steek heeft gelaten.
2002 & 2006
In 2002 had de partij ook al flink verloren. Van de dertien zetels in 1998 verloor de Groningse PvdA vier zetels en werd ze gereduceerd tot negen zetels in de raad. Ook deze verkiezingsuitslag staat weer in nauw verband met de stemming die er op dat moment in het land heerste. Pim Fortuyn was in opkomst en zou later dat jaar vermoord worden en de PvdA, nog altijd geassocieerd met ‘paars’, stond zwaar onder druk. Het kabinet Paars 2 viel daags na de gemeenteraadsverkiezingen door het NIOD-rapport over de val van de enclave Srebrenica in het voormalig JoegoslaviĆ«.Het was de tijd van Melkert en Fortuyn, waarin ook de lokale PvdA in de hoek zat waar de klappen vielen.
Omgekeerd was die trend ook waar te nemen voor de winst van de PvdA in 1998. In hetzelfde jaar als de herverkiezing van Wim Kok als premier, deed ook de lokale PvdA goede zaken. Het eerste kabinet paars had de partij geen windeieren gelegd en ze behaalden in de raad dertien zetels. In de kamer kreeg de partij vijfenveertig zetels, wat vooral de verdienste was van het populaire kabinet Paars 1 en het goede economische klimaat.
Groningen is niet Den Haag
De peilingen van dit moment zien er niet rooskleurig uit voor de sociaaldemocraten. De partij haalt nog maar negentien zetels in de Tweede Kamer, tegenover drieƫndertig die zij nu heeft. Dat is lager dan bij de peilingen in 2002. Het zijn nog maar peilingen, toch is het huidige klimaat voor de PvdA een spreekwoordelijke donderwolk die boven de hoofden van lokale PvdA lijsttrekkers hangt.
Toch is het vergelijk met de landelijke PvdA niet helemaal perfect. Het geeft feilloos aan wanneer de PvdA in de raad verliest en wint, maar Groningen is een PvdA bolwerk met bijzonder trouwe kiezers. Wat er de afgelopen 16 jaar ook gebeurde in Den Haag, de PvdA was grootste partij in de stad. In het huidige politieke klimaat is verlies voor de PvdA onvermijdelijk, maar het verlies van de positie als grootste partij van de stad zou bijzonder pijnlijk zijn voor de partij en voor haar lijsttrekker.



